Verbetering conjunctuurbeeld MKB zet begin 2021 door

Begin 2021 liet het conjunctuurbeeld van het MKB een positieve ontwikkeling zien ten opzichte van eind 2020. Negen conjunctuurindicatoren verbeterden ten opzichte van het vierde kwartaal 2020, toen waren dit er nog zeven. Het toegenomen financiële vertrouwen en de optimistische verwachtingen over de exportontwikkelingen droegen onder andere bij aan een positiever beeld begin 2021. Wel was er nog steeds sprake van laagconjunctuur, waarbij het conjunctuurbeeld zich onder de trend bevindt. Dit blijkt uit de vandaag gepubliceerde MKB-conjunctuurklok.

Stemmingsindicatoren verbeterd

De conjunctuurindicatoren kunnen worden onderverdeeld in stemmingsindicatoren en reële indicatoren. Alle zes de stemmingsindicatoren namen in het eerste kwartaal 2021 toe ten opzichte van voorgaand kwartaal. Voorgaand kwartaal daalden het financieel vertrouwen, de verwachtingen over de consumptie en de economische ontwikkeling nog. Hoewel deze indicatoren positief omsloegen bevonden zij zich nog wel onder de trend. Het ondernemersvertrouwen, de stemming over de exportontwikkeling en de verwachte ontwikkeling van vacatures verbeterden net als voorgaand kwartaal. Deze indicatoren bleven ondanks de verbetering in hetzelfde kwadrant.

Drie reële indicatoren verslechterd

De reële indicatoren lieten begin 2021 een gevarieerder beeld zien, waarbij drie van de zes indicatoren verbeterden ten opzichte van het vierde kwartaal 2020. Deze indicatoren geven de stand op basis van het afgelopen kwartaal weer. Het BBP liet voor het eerst een verbetering zien. De hogere omzet van het MKB en het verminderde aantal faillissementen zorgden voor een verbetering ten opzichte van voorgaand kwartaal. Het aantal faillissementen bevond zich hierbij als enige indicator boven de trend. Waar de consumptie van duurzame goederen zich voorgaand kwartaal nog positief ontwikkelde tot boven trendniveau, daalde deze indicator dit kwartaal en kwam weer onder de trend uit. Ook het aantal vacatures verslechterde begin 2021 en het volume van de binnenlandse consumptie ontwikkelde zich nog verder in negatieve richting.

Bekijk het Conjunctuurdashboard

MKB-conjunctuurklok toegelicht

De conjunctuurklok is verdeeld in vier kwadranten. In de bovenste twee kwadranten staan de indicatoren hoger dan hun trendniveau. In de onderste twee kwadranten staan de indicatoren onder hun trendniveau. De twee kwadranten aan de rechterkant geven een verbetering ten opzichte van het voorgaande kwartaal aan. De twee kwadranten aan de linkerkant een verslechtering. Het meest positieve kwadrant (rechtsboven) wordt aangegeven met een zonnetje en het meest negatieve kwadrant (linksonder) met een regenbui. De tussenliggende kwadranten worden aangegeven met een wolk voor de zon.

De MKB-conjunctuurklok is door het CBS ontwikkeld in het kader van het programma De Staat van het MKB in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken en het Nederlands Comité voor Ondernemerschap. Begin mei 2017 werd de MKB-conjunctuurklok voor het eerst gepubliceerd. De update voor het tweede kwartaal van 2021 wordt begin juni 2021 verwacht.

 

Wekelijkse faillissementen tot en met week 53 van 2020

In week 53 zijn 32 bedrijven en instellingen (incl. eenmanszaken) failliet verklaard, meldt het CBS. Dat zijn er evenveel als een week eerder, toen werden er ook 32 bedrijven failliet verklaard. Het grootste aantal faillissementen betrof een bedrijf of instelling (incl. eenmanszaken) met 1 werkzaam persoon.

Het CBS brengt tijdens de coronacrisis wekelijks de ontwikkeling van het aantal door rechtbanken uitgesproken faillissementen in beeld. Doorgaans zullen de cijfers op donderdag 12.00 uur gepubliceerd worden. De Staat van het MKB houdt u op de hoogte.

In de 53 weken van 2020 zijn 3212 bedrijven en instellingen (incl. eenmanszaken) failliet verklaard. Dat zijn er 573 minder dan in dezelfde periode van 2019, toen stond de teller op 3785.

Het hoogste aantal faillissementen bij bedrijven met 1 werkzaam persoon

In week 53 van 2020 betrof 53 procent van de faillissementen een bedrijf en instelling (incl. eenmanszaken) met 1 werkzaam persoon. In totaal waren dat 17 faillissementen. Daarnaast waren er 12 faillissementen in de bedrijfsgrootte 2 tot 10 werkzame personen en 1 in de bedrijfsgrootte 10 tot 50 werkzame personen.

Meeste faillissementen in detailhandel

De detailhandel had van alle onderscheiden branches de meeste faillissementen, namelijk 11. Dat zijn er 10 meer dan in week 52. Verder zijn in de groothandel 6 bedrijven failliet gegaan, 1 meer dan in de voorgaande week. In de bouwnijverheid zijn 4 bedrijven failliet gegaan, 3 meer dan in week 52.

Samenvatting week 52

Een week eerder, week 52 van 2020, werden er in totaal 32 faillissementen uitgesproken. Dat zijn 16 faillissementen minder dan een week eerder. Het merendeel (15 faillissementen) betrof een bedrijf en instelling (incl. eenmanszaak) met 1 werkzaam persoon. Verder werden er deze week nog 12 bedrijven en instellingen (incl. eenmanszaken) met 2 tot 10 werkzame personen en 4 met 10 tot 50 werkzame personen failliet verklaard.

In week 52 vonden de meeste faillissementen plaats in de groothandel (5 faillissementen).  

Tussen de aanvraag en het uitspreken van een faillissement kunnen enkele weken zitten. Vanaf week 14 houden de rechtbanken de rekesten (als een andere partij de rechter verzoekt om een bedrijf failliet te laten verklaren) voor ten minste vier weken aan, tenzij er sprake is van spoed. Daarnaast is door het kabinet een noodpakket voor economie en banen opgezet om bedrijven zoveel mogelijk te ondersteunen. De cijfers in dit artikel zijn voorlopig en worden wekelijks bijgesteld.

Bekijk hier de cijfers over wekelijkse faillissementen.

Economisch beeld MKB is begin vierde kwartaal 2020 verbeterd

In vergelijking met het derde kwartaal van 2020 ziet het economisch beeld van het MKB aan het begin van het vierde kwartaal er iets positiever uit. Begin derde kwartaal lieten nog 4 indicatoren een verbetering zien ten opzichte van het voorgaande kwartaal. Aan het begin van het huidige kwartaal steeg dit aantal naar 7. Dit kwam doordat de omzet, faillissementen en aankopen van duurzame goederen in het derde kwartaal verbeterden. Dit geldt ook voor de verwachte ontwikkeling van- en het aantal vacatures. Dat blijkt uit de MKB-conjunctuurklok.

Drie stemmingsindicatoren verslechterd

Begin vierde kwartaal van dit jaar verslechterden drie van de zes MKB-stemmingsindicatoren. Het financiële vertrouwen nam het sterkst af, gevolgd door de verwachtingen over de economische activiteiten. In mindere mate nam ook de verwachting over consumptie ontwikkeling af. Bij de overige drie stemmingsindicatoren verbeterde de stemming in vergelijking met het vorige kwartaal. De stemming over de export ontwikkeling, het ondernemersvertrouwen en verwachte ontwikkeling van het aantal vacatures, sloeg positief om.

Reële indicatoren verbeterd

De reële indicatoren geven de stand aan op basis van het afgelopen kwartaal. In vergelijking met vorige kwartaal zijn vier van de zes reële conjunctuurindicatoren (cijfers over het derde kwartaal) aan het begin van het vierde kwartaal verbeterd. De indicator over binnenlandse consumptie van duurzame goederen ontwikkelde het sterkst in positieve richting. Daarnaast verbeterden de omzet, de faillissementen en het aantal vacatures in het derde kwartaal. De indicatoren over het volume van de binnenlandse consumptie en het BBP ontwikkelden zich in deze periode in negatieve richting.

Bekijk het Conjunctuurdashboard

MKB-conjunctuurklok toegelicht

De conjunctuurklok is verdeeld in vier kwadranten. In de bovenste twee kwadranten staan de indicatoren hoger dan hun trendniveau. In de onderste twee kwadranten staan de indicatoren onder hun trendniveau. De twee kwadranten aan de rechterkant geven een verbetering ten opzichte van het voorgaande kwartaal aan. De twee kwadranten aan de linkerkant een verslechtering. Het meest positieve kwadrant (rechtsboven) wordt aangegeven met een zonnetje en het meest negatieve kwadrant (linksonder) met een regenbui. De tussenliggende kwadranten worden aangegeven met een wolk voor de zon.

De MKB-conjunctuurklok is door het CBS ontwikkeld in het kader van het programma De Staat van het MKB in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken en het Nederlands Comité voor Ondernemerschap. Begin mei 2017 werd de MKB-conjunctuurklok voor het eerst gepubliceerd. De update voor het eerste kwartaal van 2021 wordt begin maart 2021 verwacht.

Economisch beeld MKB iets positiever

In vergelijking met het tweede kwartaal van 2020 ziet het economisch beeld van het MKB er in het derde kwartaal iets positiever uit. In het tweede kwartaal lieten nog 11 indicatoren een verslechtering zien ten opzichte van het voorgaande kwartaal, in het huidige kwartaal daalde dit aantal naar 8. Het financiële vertrouwen, het ondernemersvertrouwen en de verwachtingen over de exportontwikkeling en het aantal vacatures verbeterden van negatief in het tweede kwartaal naar positief in het derde kwartaal van 2020. Dat blijkt uit de vandaag gepubliceerde MKB-conjunctuurklok.

Vier stemmingsindicatoren verbeterd

Begin derde kwartaal van dit jaar verbeterden vier van de zes MKB-stemmingsindicatoren. Daarmee sloeg de stemming over het financiële vertrouwen, export-ontwikkeling, ondernemersvertrouwen en vacatures positief om. Bij de overige twee stemmingsindicatoren verslechterde de stemming in vergelijking met het vorige kwartaal. De verwachting over de consumptie-ontwikkeling nam het sterkst af. In mindere mate nam ook de verwachting over de economische ontwikkeling af, wel bleef deze indicator dit kwartaal boven de trend.

Reële indicatoren verslechterd

Alle zes de reële conjunctuurindicatoren zijn in het derde kwartaal van 2020 verslechterd in vergelijking met het tweede kwartaal van dit jaar. De indicatoren voor het volume van binnenlandse consumptie en het BBP ontwikkelden zich het sterkst in negatieve richting. Verder verslechterden ook de indicatoren voor duurzame consumptie, MKB-omzet en MKB-vacatures.

Waar de indicator over het aantal MKB-faillissementen tot het tweede kwartaal nog een verbetering liet zien, is deze indicator (tot het derde kwartaal) nu ook verslechterd. Onderdeel van de coronamaatregelen zijn de noodpakketten van de overheid om faillissementen te voorkomen.

Bekijk het Conjunctuurdashboard

MKB-conjunctuurklok toegelicht

De conjunctuurklok is verdeeld in vier kwadranten. In de bovenste twee kwadranten staan de indicatoren hoger dan hun trendniveau. In de onderste twee kwadranten staan de indicatoren onder hun trendniveau. De twee kwadranten aan de rechterkant geven een verbetering ten opzichte van het voorgaande kwartaal aan. De twee kwadranten aan de linkerkant een verslechtering. Het meest positieve kwadrant (rechtsboven) wordt aangegeven met een zonnetje en het meest negatieve kwadrant (linksonder) met een regenbui. De tussenliggende kwadranten worden aangegeven met een wolk voor de zon.

De MKB-conjunctuurklok is door het CBS ontwikkeld in het kader van het programma De Staat van het MKB in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken en het Nederlands Comité voor Ondernemerschap. Begin mei 2017 werd de MKB-conjunctuurklok voor het eerst gepubliceerd. De update voor het vierde kwartaal van 2020 wordt begin december 2020 verwacht.

5 procent minder vacatures in MKB

Aan het einde van het tweede kwartaal 2020 stonden er ruim 103 duizend vacatures open in het midden- en kleinbedrijf (MKB). Dat was op dat moment iets meer dan de helft van het totaal aantal vacatures in Nederland. Het aantal openstaande vacatures daalde met 5 procent in vergelijking met een kwartaal eerder, toen stonden er ruim 108 duizend vacatures open in het MKB. In de gezondheids-en welzijnszorg nam het aantal openstaande vacatures echter met ruim 10 procent toe. Dit meldt het CBS in De Staat van het MKB.

In het middenbedrijf (50 tot 250 werkzame personen) nam het aantal openstaande vacatures met bijna 10 procent af tot net iets minder dan 34 duizend eind tweede kwartaal 2020. In het kleinbedrijf (minder dan 50 werkzame personen) stonden aan het einde van het tweede kwartaal 69 duizend vacatures open, waarvan ruim 33 duizend bij de kleinste bedrijven (tot 10 werkzame personen). Het aantal vacatures bij deze microbedrijven daalde met 4 procent ten opzichte van het eerste kwartaal van 2020. Hiermee kwam het totaal aantal openstaande vacatures in het MKB aan het einde van het tweede kwartaal uit op 103 duizend, 36 procent minder dan in het tweede kwartaal van vorig jaar (161 duizend).

Meeste vacatures in de zakelijke dienstverlening

In het tweede kwartaal 2020 stond het grootste aantal vacatures in het MKB (21 duizend) open in de zakelijke dienstverlening. Gevolgd door handel met 19 duizend openstaande vacatures. In de sector cultuur, recreatie en overige diensten stonden in het tweede kwartaal de minste MKB-vacatures open (ruim 3 duizend).

Sterkste daling openstaande vacatures in cultuur, recreatie en overige diensten

In cultuur, recreatie en overige diensten, de sector met de minste MKB-vacatures, daalde het aantal vacatures procentueel het sterkst. In vergelijking met het eerste kwartaal 2020 daalde het aantal openstaande vacatures in deze sector met ruim 18 procent.

Toename openstaande vacatures in gezondheids-en welzijnszorg

Hoewel voor de meeste sectoren het aantal openstaande vacatures daalde, steeg deze voor de gezondheids- en welzijnszorg in het MKB. Het aantal vacatures nam hier met ruim 10 procent toe naar ruim 10 duizend openstaande vacatures.

Bekijk de nieuwste cijfers over vacatures in het MKB 

Het MKB verliest ruim een kwart aan openstaande vacatures

Aan het einde van het eerste kwartaal 2020 stonden er ruim 108 duizend vacatures open in het midden- en kleinbedrijf (MKB). Dat was op dat moment bijna de helft van het totaal aantal vacatures in Nederland. Het aantal openstaande vacatures daalde met 26 procent in vergelijking met een kwartaal eerder, toen stonden er nog ruim 146 duizend vacatures open in het MKB. Dit meldt het CBS in De Staat van het MKB.

Bij het grootbedrijf (250 of meer werkzame personen) stonden in het eerste kwartaal 2020 ruim 113 duizend vacatures open, bijna 16 procent minder dan een kwartaal eerder. In het middenbedrijf (50 tot 250 werkzame personen) nam het aantal openstaande vacatures met bijna 24 procent af tot ruim 37 duizend eind eerste kwartaal 2020. In het kleinbedrijf (minder dan 50 werkzame personen) stonden aan het einde van het eerste kwartaal 71 duizend vacatures open, waarvan 35 duizend bij de kleinste bedrijven (tot 10 werkzame personen). Het aantal vacatures bij deze microbedrijven daalde met 25 procent ten opzichte van het laatste kwartaal van 2019.

Meeste vacatures in de zakelijke dienstverlening

In het eerste kwartaal 2020 stond het grootste aantal vacatures in het MKB (bijna 24 duizend) open in de zakelijke dienstverlening. Gevolgd door handel met ruim 19 duizend openstaande vacatures. In de sector cultuur, recreatie en overige diensten stonden in het eerste kwartaal de minste MKB-vacatures open (ruim 4 duizend).

Sterkste daling in cultuur, recreatie en overige diensten

In cultuur, recreatie en overige diensten, de sector met de minste MKB-vacatures, daalde het aantal vacatures procentueel het sterkst. In vergelijking met het laatste kwartaal 2019 daalde het aantal openstaande vacatures in deze sector met ruim 39 procent. Ook het aantal MKB-vacatures in de handel daalde sterk met 30 procent naar ruim 19 duizend. Een kwartaal eerder stonden hier nog bijna 28 duizend MKB-vacatures open.

Het aantal vacatures in het MKB nam het minst af in de gezondheids- en welzijnszorg. Het aantal vacatures daalde hier met 15 procent naar ruim 9 duizend openstaande vacatures.

Bekijk hier de cijfers over vacatures in het MKB